Johan van Konijnenburg (Middelharnis) is beeldend kunstenaar, schrijver, theatermaker en cultureel initiatiefnemer.

Al bijna veertig jaar zet hij kunst in als middel om mensen met elkaar te verbinden. Niet afkomst, beperking of maatschappelijke positie vormen daarbij het uitgangspunt, maar de mens achter het verhaal.

Door de jaren heen groeide hij uit tot een bekende persoonlijkheid binnen de cultuurwereld van Voorne-Putten en Goeree-Overflakkee en ver daarbuiten.

Zijn tentoonstellingen, kunstprojecten, theaterproducties, lezingen en maatschappelijke initiatieven trokken door de jaren heen duizenden bezoekers en deelnemers. Rond zijn werk ontstond een zeer grote en trouwe groep mensen die zijn activiteiten al jarenlang met belangstelling volgt.

 

Al op jonge leeftijd stelde Johan vragen bij vanzelfsprekendheden. Niet het vinden van pasklare antwoorden, maar het blijven onderzoeken van wat mensen beweegt, vormt nog altijd de kern van zijn denken. Filosofie werd voor hem geen studie, maar een manier van leven. Het plotselinge overlijden van zijn broer tijdens een reis door Australië en zeer kort daarna  het verlies van zijn vader maakten hem al vroeg bewust van de kwetsbaarheid van het bestaan. Sindsdien vormen vergankelijkheid, verwondering en medemenselijkheid een terugkerende onderstroom in zijn werk.

 

Als autonoom kunstenaar werkt Johan voornamelijk met olieverf en gemengde technieken. Zijn schilderijen bevinden zich in particuliere collecties in binnen- en buitenland. Toch ziet hij kunst nooit als een eindpunt. Voor hem is schilderen vooral een manier om gedachten zichtbaar te maken en mensen aan het denken te zetten. Zijn liefde voor kunst bracht hij al vroeg over op anderen. Vanaf eind jaren zeventig gaf hij kunstlessen aan kinderen en jongeren en liet hij generaties scholieren kennismaken met tekenen, schilderen en vrij denken. Op scholen realiseerde hij samen met honderden leerlingen grote kunstprojecten in de openbare ruimte, waarmee kunst letterlijk een plaats kreeg midden in de samenleving.

Gedurende zijn loopbaan ontwikkelde Johan talrijke creatieve projecten voor mensen met een verstandelijke, psychische en/of lichamelijke beperking. Hij stond aan de basis van verschillende kunstwerkplaatsen en creatieve dagbestedingsprojecten, waaronder 't Akcent in Brielle en later als oprichter van Stichting Dogma in Hellevoetsluis. Plekken waar het niet ging om de beperking maar om de mens.

Onder zijn begeleiding groeiden velen uit tot kunstenaars die exposeerden in gemeentehuizen, musea en andere openbare locaties. Daarmee leverde hij een belangrijke bijdrage aan de erkenning van kunst gemaakt door mensen die daarvoor zelden een podium kregen.

Naast zijn beeldende werk schreef en regisseerde hij theaterproducties en ontwierp hij decors voor concerten, schoolmusicals en grootschalige openluchtvoorstellingen. Historische vestingen, havens en openbare ruimtes veranderden onder zijn leiding regelmatig in indrukwekkende openluchtdecors waarin honderden vrijwilligers, musici en acteurs samenwerkten.

Zijn maatschappelijke betrokkenheid beperkte zich niet tot de kunst. Gedurende tientallen jaren stond zijn atelier open voor mensen die een luisterend oor, een veilige plek of een nieuwe richting in hun leven zochten. Vanuit zijn stichting werkte hij sinds begin jaren negentig vrijwel volledig belangeloos aan projecten voor kinderen, mensen in kwetsbare omstandigheden en mensen met een verstandelijke, psychische of lichamelijke beperking. Voor Johan zijn creativiteit en oprechte aandacht onlosmakelijk met elkaar verbonden.

Voor zijn langdurige inzet voor kunst, cultuur en samenleving ontving hij in 2019 de Jan Blankenspeld, de hoogste gemeentelijke onderscheiding van de gemeente Hellevoetsluis. Daarmee werd niet alleen zijn artistieke werk erkend, maar vooral ook zijn maatschappelijke betekenis voor de regio.

Na bijna veertig jaar werken met mensen met een beperking ontstond de behoefte de vele bijzondere ontmoetingen op te schrijven.

Niet als verhalen over beperkingen of zorg, maar over mensen. Over humor, verdriet, vriendschap, liefde, verlies en veerkracht. Dat resulteerde in de roman Ik ben sterk, gebaseerd op waargebeurde gebeurtenissen. Wie Johan kent, weet dat hij liever een beetje op de achtergrond blijft dan volop in de schijnwerpers te staan.

Zijn grootste voldoening vindt hij niet in onderscheidingen of publiciteit, maar in het moment waarop iemand ontdekt dat hij of zij meer kan dan ooit voor mogelijk werd gehouden. Misschien is dat wel de rode draad die zijn leven het beste samenvat.

Kunst, filosofie en maatschappelijke betrokkenheid vormen voor hem geen afzonderlijke werelden, maar verschillende uitingen van dezelfde overtuiging: dat ieder mens ertoe doet en dat creativiteit mensen dichter bij elkaar kan brengen.

 

Wie Johan kent, weet dat hij het leven graag relativeert. Een uitspraak die hij regelmatig doet, vat zijn levenshouding misschien wel het beste samen:

"Ik ben op deze wereld terechtgekomen en op een dag word ik er weer vanaf gehaald. Wat hier precies de bedoeling van is? Geen idee. Maar één ding weet ik zeker: niemand anders weet het ook."